Project Description

Szlak Orlich Gniazd

Jest to szlak turystyczny w Polsce, przebiegający przez dwa województwa: małopolskie i śląskie. Szlak ma swój początek w Krakowie a kończy się w Częstochowie. Jego długość wynosi 163,9 km. Nazwa szlaku pochodzi od zamków i warowni znajdujących się na jego trasie. Obiekty te ze względu na usytuowanie na skałach dochodzących do 30 metrów wysokości, zwane Orlimi Gniazdami.

Na trasie szlaku znajduje się 16 obiektów. Powstały one za czasów Króla Kazimierza III Wielkiego, który podjął się zadania stworzenia systemu obronnego. Ów system miał zabezpieczać granice kraju, ważniejsze szlaki handlowe i zaludnione obszary Małopolski. Kilkanaście twierdz powstało na Jurze Krakowsko – Częstochowskiej w celu obrony traktu handlowego z Krakowa do Wielkopolski.

Szlak Orlich Gniazd został opisany i utworzony przez Kazimierza Sosnowskiego, jednego z najwybitniejszych polskich propagatorów turystyki pieszej, autora wielu przewodników i artykułów krajoznawczych, założyciela schronisk turystycznych, twórcę wielu szlaków. Podobną trasę co pieszy Szlak Orlich Gniazd ma Jurajski Rowerowy Szlak Orlich Gniazd. Szlaki rowerowe w Polsce.

Cześć obiektów na szlaku zostało odbudowanych i odrestaurowanych cześć pozostała ruinami.

Zachęcamy do wycieczki Szlakiem Orlich Gniazd. W artykule znajdziecie najciekawsze naszym zdaniem obiekty, które znajdują się w województwie śląskim.

Zamek Biskupi Siewierz

Wybudowany w połowie XIV wieku zamek biskupi w Siewierzu, województwo śląskie. Aktualnie w stanie trwałej ruiny. W roku 1957 wpisany został do rejestrów zabytków nieruchomych Narodowego Instytutu Dziedzictwa pod numerem 776/67. Przez długi czas należał do krakowskich biskupów.

Pierwotnie na miejscu obecnego zamku znajdowała się drewniano-ziemna, umocniona siedziba kasztelanów siewierskich. Sam Siewierz otrzymał prawa miejskie w roku 1276, a niedaleko niego ustanowiono siedzibę kasztelanii. Ciężko jednoznacznie określić kiedy powstały pierwsze murowane elementy zamku, chociaż z dużym prawdopodobieństwem można określić, że w pierwszej kolejności wybudowany został stołp. Miało to miejsce prawdopodobnie pod koniec XIII wieku, a budowniczym był książę Władysław opolski. W pierwszej połowie XIV wieku usypany wał ziemny zastąpiony został murem, który powstał na zlecenie księcia cieszyńskiego Kazimierza I. W ręce biskupów krakowski zamek przeszedł w wyniku odkupienia go od ówczesnego właściciela – księcia Wacława I cieszyńskiego. Po pewnym czasie biskupi krakowscy zaczęli przyjmować świecki tytuł księcia, a księstwo siewierskie pod ich panowaniem stało się autonomiczną jednostką administracyjną posiadającą własne wojska, władze oraz walutę.

Księstwo siewierskie istniało przez wiele lat, rządzone przez biskupów krakowskich. Włodarze wiele razy remontowali oraz rozbudowywali zamek w Siewierzu, tworząc z niego wspaniałą rezydencję mieszkalną. Oprócz tego umocniono go, budując dodatkowy, zewnętrzny mur, który przystosowany był do walki z użyciem broni palnej. Warownia niestety zaczęła popadać w ruinę wraz ze zlikwidowaniem księstwa siewierskiego przez Sejm Czteroletni. Ostatecznie od samego początku XIX wieku było nieużywane i powoli niszczało. Dopiero w latach 50. oraz 70. XX wieku podjęto starania zabezpieczenia ruin i ich konserwacji. Kontynuowane są od roku 1999.

Zamek Ogrodzieniec

Podzamcze to wieś w województwie śląskim, leżąca na terenie powiatu zawierciańskiego. W jej granicach znajdują się ruiny jednego z zamków wchodzących w skład systemu Orlich Gniazd – warowni obronnych strzegących granic Królestwa Polskiego. Sama wieś ze względu na zamek często mylona jest z pobliskim Ogrodzieńcem, który usytuowany jest około dwa kilometry w kierunku zachodnim.

Warownię obronną wybudował ród Włodków Sulimczyków na przełomie XIV oraz XV wieku. Podobnie jak wiele innych zamków wchodzących w skład Orlich Gniazd, również ten został wybudowany na trudno dostępnym wzgórzu. Co więcej, wzniesienie te jest najwyżej wyniesionym punktem w całej Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Góra Zamkowa – gdyż tak się ona zwie – ma wysokość 515 metrów nad poziomem morza. Do zamku dostać się można było jedynie wąskim wjazdem pomiędzy skałami, natomiast z trzech stron otoczony był skałami. Wcześniej na tych terenach stały umocnienia wybudowane jeszcze za czasów panowania Bolesława Krzywoustego. Niestety najazd tatarski doszczętnie je zniszczył, a na ich miejscu w XIV wieku zaczął powstawać Zamek Ogrodzieniec.

Warownia bardzo często zmieniała swoich właścicieli. Był w rękach zarówno osób prywatnych, jak i związanych z administracją państwową. Swego czasu, w 1587 roku, należał do arcyksięcia Maksymiliana, który był jednym z chętnych na polski tron. Nie przeszedł przez wojny ze Szwecją bez szwanku – w 1655 roku został w pewnej części spalony. W późniejszym czasie ponownie przechodził z rąk do rąk, a właściciele nie liczyli się z jego wartością historyczną. Ostatecznie został po II Wojnie Światowej znacjonalizowany oraz przekształcony w trwałą ruinę. Obecnie ruiny te można zwiedzać. Ciekawostką może być istniejąca na rynku w Podzamczu kaplica wybudowana z różnych części zamku.

Zamek Mirów

Ruiny średniowiecznego zamku, który wchodził w skład systemu Orlich Gniazd – warowni mających bronic granic Królestwa Polskiego przed atakami ze strony księstw śląskich. Znajduje się w województwie śląskim, we wsi Mirów, na terenie Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Wpisany do rejestru zabytków pod numerem 115/78 z 1978 roku.

Istnieje spore prawdopodobieństwo, że przed wybudowaniem murowanej warowni, w miejscu zamku znajdowały się postawione wcześniej zabudowania obronne drewniano-ziemne. Inicjatorem budowy zamku w Mirowie był król Kazimierz III Wielki, który zorganizował system Orlich Gniazd. Podobnie jak część innych obiektów z tego systemu, również i ten trafił swego czasu w ręce Władysława Opolczyka, od którego odebrany został przez Władysława Jagiełłę. Przez długi czas budowlą zarządzały różne rody rycerskie, a w drugiej połowie XV wieku została rozbudowana między innymi przez ród Myszkowskich herbu Jastrzębiec.

Wiele warowni w Polsce bardzo poważnie ucierpiało podczas natarcia szwedów w trakcie potopu szwedzkiego – tak było również z zamkiem w Mirowie. Niestety był to początek końca tego obiektu, który ostatecznie w roku 1787 został opuszczony przez ostatnich mieszkańców. Ludzie zamieszkujący okolice zamczyska wykorzystali ten fakt do traktowania budowli jako darmowy skład budowlany, rozbierając zamek aby pozyskać budulec do swoich własnych budynków. Aktualnie nie ma możliwości zwiedzania ruin, w których trwają prace dotyczące ich konserwacji i utrzymania. Aktualni właściciele – rodzina Laseckich – podjęła starania dotyczące zatrzymania niszczenia ruin. W przyszłości planowane jest udostępnienie pozostałości zamku w Mirowie do ogólnego zwiedzania przez turystów oraz pasjonatów starych fortyfikacji.

Zamek Bobolice

Jeden z wielu zamków wchodzących w skład systemu Orlich Gniazd – zespołu warowni obronnych budowanych na trudno dostępnych skałach, mających chronić granice Królestwa Polskiego przez najazdem ze strony Czech. Znajduje się w województwie śląskim, jest jednym z kilku zamków wybudowanych na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej.

Budowniczym średniowiecznej warowni był król Polski – Kazimierz Wielki. Obiekt prawdopodobnie powstał około roku 1350 w celu obrony granic przed najazdami ze strony Królestwa Czech. Dziedzic korony polskiej – Ludwik Węgierski – przekazał zamek po śmierci swojego poprzednika Władysławowi Opolczykowi, który z kolei po około dziewięciu latach przekazał go dworzaninowi. Andrzej Węgier zasłynął z zbójnickiego trybu życia, zatrzymany dopiero przez Władysława Jagiełłę. W późniejszych latach warownia przechodziła z rąk do rąk. Przez chwilę był nawet we władaniu Maksymiliana III Habsburga, jednak bardzo szybko został odbity przez wojska Jana Zamoyskiego. Niestety zamek długo nie nacieszył się spokojem, gdyż w trakcie potopu szwedzkiego uległ znacznemu zniszczeniu – Szwedzi bardzo go uszkodzili, jak zresztą wiele z ówczesnych zamków. Po zakończeniu wojen szwedzkich obiekt zaczął tracić na znaczeniu i do końca niszczeć.

Dopiero pod koniec XX wieku pojawiła się dla zamczyska nadzieja – właściciele zamku, czyli rodzina Laseckich, podjęła próbę rekonstrukcji obiektu, która zakończyła się oficjalnie w 2011 roku. Wówczas to nastąpiło otwarcie, o którym wspominały nawet zagraniczne media. Wiele osób jednak nie popiera całego przedsięwzięcia, zarzucając zamkowi nieadekwatny wygląd oraz rekonstrukcje nie podpartą żadnymi zachowanymi szkicami czy rycinami przedstawiającymi prawdziwy wygląd zamczyska.

Ruiny Zamku Olsztyn

Położony w województwie śląskim, w miejscowości Olsztyn niedaleko Częstochowy zamek należał do systemu Orlich Gniazd. Były to umocnienia obronne budowane na trudno dostępnych skałach wapiennych, które miały służyć jako obrona przed ewentualnym najazdem ze strony Królestwa Czech. Zamek wpisany jest na listę zabytków pod numerem 20/76/A z 20 lutego 1978 roku.

Informacje o Zamku w Olsztynie pojawiają się po raz pierwszy w roku 1306, które można znaleźć w dokumentacji procesu wytoczonego przez arcybiskupa gnieźnieńskiego, Jakuba Świnkę. W związku z tym za umowną, symboliczną datę pojawienia się warowni uznaje się właśnie wspomniany rok – w 2006 roku obchodzono siedemsetny Jubileusz istnienia budowli. Czasy świetności dla tego obiektu nastały po jego rozbudowie, które w XIV wieku dokonał król Kazimierz III Wielki. Przez jakiś czas służył jako jeden z punktów systemu Orlich Gniazd. W późniejszym czasie trafił w ręce księcia opolskiego, Władysława Opolskiego, który to otrzymał zamek wraz z przyległymi ziemiami od Ludwika Węgierskiego. Dopiero zbrojna interwencja Władysława Jagiełły przywróciła warownię Koronie.

Ważną rolę Zamek w Olsztynie odegrał w XV wieku, kiedy był jednym z głównych punktów oporu dla atakujących granice Polski księstw śląskich. W wyniku bitew został dość poważnie zniszczony, w związku z czym wielokrotnie go naprawiano. Warownia przetrwała również oblężenie arcyksięcia Maksymiliana III Habsburga, który w 1587 roku zaatakował z wojskami austriackimi obiekt. Zamek nie oparł jednak potopowi szwedzkiemu i 1656 roku został spalony oraz obrabowany. Aktualnie z zamku pozostały ruiny, chociaż niektóre elementy są w zaskakująco dobrym stanie. Zachowały się między innymi mury części mieszkalnej, dwie wieże, część piwnic oraz wiele fundamentów.

Sending
User Review
0 (0 votes)